Emerytura to czas na podróże i spokojne poranki z kawą. Warto, by tych chwilom towarzyszył zdrowy, piękny uśmiech. Jednak po sześćdziesiątce jama ustna wyraźnie się zmienia i wymaga nieco innej troski niż wcześniej. Wystarczy zrozumieć, co dzieje się w ustach z wiekiem i dopasować do tego codzienne nawyki – oto one.
Mniej śliny, więcej problemów? Jak poradzić sobie z suchością w ustach na co dzień
Ślina obmywa szkliwo, neutralizuje kwasy i wypłukuje bakterie odpowiedzialne za próchnicę. Z wiekiem jej wydzielanie często zmniejsza się, a winne bywają temu nie tylko lata. Szacuje się, że nawet 400–500 leków może wywoływać suchość w ustach, czyli kserostomię. Dotyczy to m.in. niektórych leków na nadciśnienie, cukrzycę, depresję czy alergię[1]– a więc tych, które seniorzy przyjmują na co dzień.
Suchość w ustach to nie tylko dyskomfort. To realnie większe ryzyko rozwoju próchnicy i podrażnień błony śluzowej. Na szczęście można sobie z tym poradzić prostymi sposobami:
● pij często wodę, także między posiłkami,
● sięgaj po bezcukrowe gumy do żucia, które pobudzają ślinianki,
● stosuj płukanki przeznaczone do suchej jamy ustnej,
● ogranicz nikotynę i alkohol (a najlepiej z nich zrezygnuj!), bo dodatkowo hamują pracę ślinianek[2].
Kiedy dziąsła zaczynają „uciekać” – łagodne sposoby na odsłonięte szyjki zębowe
Z biegiem lat linia dziąseł obniża się. Odsłaniają się wtedy szyjki zębów, które nie są chronione twardym szkliwem. To właśnie te miejsca stają się wyjątkowo podatne na próchnicę oraz bolesną nadwrażliwość. Kęs lodów albo łyk gorącej herbaty potrafi wtedy dać się we znaki.
Dlatego seniorom zaleca się stosowanie szczoteczki z miękkim włosiem, która nie rani osłabionych dziąseł. Zrezygnuj z mocnego szorowania na rzecz delikatnego wymiatania – prowadź włosie od dziąsła w stronę korony zęba.
Własne, implanty czy proteza? Złote zasady pielęgnacji, które przedłużą ich żywotność
Wokół implantów i mostów gromadzi się płytka nazębna, która zagraża dziąsłom i naturalnym zębom. Te trudno dostępne miejsca należy oczyszczać nicią dentystyczną oraz dodatkowo irygatorem, który strumieniem wody wypłukuje resztki spod przęseł i wokół wszczepów.
Natomiast do czyszczenia protezy ruchomej użyj szczoteczki do protez oraz specjalnych tabletek rozpuszczanych w wodzie. Protezę wyjmuj na noc i przechowuj zgodnie z zaleceniem producenta. Gdy dziąsła są podrażnione przez protezę albo goją się po zabiegu, pomocny będzie preparat z chloroheksydyną, np. ELUGEL żel wspierający higienę tam, gdzie szczotkowanie jest utrudnione.
Profilaktyka nie idzie na emeryturę! Dlaczego zdrowy uśmiech to inwestycja w zdrowie całego organizmu
Istnieje ryzyko, że bakterie z chorych dziąseł i zębów przedostaną się do krwi i będą wędrować po całym organizmie. Potwierdzono np. związek zaawansowanej parodontozy z zachorowaniami na reumatoidalne zapalenie stawów[3] i na cukrzycę[4]. Zdrowe dziąsła to więc nie tylko ładny uśmiech, ale i wsparcie dla całego organizmu.
Profilaktyka nie powinna przechodzić na emeryturę razem z seniorami. Regularne wizyty u dentysty pozwalają lekarzowi przyjrzeć się błonie śluzowej, dziąsłom i ewentualnym uzupełnieniom (protezom, mostom, implantom), by w porę wychwycić groźne zmiany. W związku z tym potraktuj kontrolę stomatologiczną oraz dobre nawyki jako inwestycję w kondycję zębów, ich piękny wygląd i swoje zdrowie.
[1]Bagińska J, Chałas R, Rusyan E, Mielczarek A. Profilaktyka stomatologiczna – zalecenia dla osób starszych, rezydentów domów opieki i ich opiekunów. Stanowisko grupy roboczej Polskiego Oddziału Sojuszu dla Przyszłości Wolnej od Próchnicy (ACFF) ds. zapobiegania próchnicy w populacji osób dorosłych. Nowa Stomatol 2020; 25(3):74-81.
[2] pacjent.gov.pl accessed 06.07.2026 r. (Higiena jamy ustnej u seniora).
[3]https://www.infodent24.pl/techdentpost/paradontoza-podwyzsza-ryzyko-reumatoidalnego-zapalenia-stawow,110407.html accessed 06.07.2026 r.
[4] https://www.isbzdrowie.pl/2025/11/paradontoza-i-cukrzyca-bledne-kolo-zapalenia/ accessed 06.07.2026 r.
Materiał partnera

Redaktorka portalu Senior Aktywnie, związana z tematyką zdrowego i aktywnego stylu życia osób starszych. Z pasji dziennikarka i promotorka międzypokoleniowej integracji. Na co dzień śledzi nowinki ze świata zdrowia, kultury i technologii, które mogą ułatwić życie seniorom. W wolnych chwilach uwielbia czytać reportaże i spacerować po parkach miejskich.
Przeczytaj również w kategorii Zdrowie
- 📖 Objawy zaćmy u seniora – po tym poznasz, że masz zaćmę!
- 📖 Jak poprawić wzrok w starszym wieku domowymi sposobami?
- 📖 Jak obniżyć ciśnienie krwi u osoby starszej?
- 📖 Zmiany ciśnienia atmosferycznego a zdrowie osób starszych
- 📖 Zaćma – czym jest i jak leczyć zaćmę u osoby starszej?
- 📖 Jak dbać o kolana w starszym wieku?
Sprawdź miejsca dla seniorów w bazie
Szukasz konkretnego miejsca? Zajrzyj do naszej bazy z opiniami i danymi kontaktowymi:
Eksploruj naszą bazę miejsc
Poznaj inne tematy dla seniorów
- 📖 Jak złożyć wniosek do sanatorium razem z mężem?
- 📖 Przełomowy poradnik dla każdego, kto dba o zdrowie mózgu — „Pokonać Alzheimera” już w księgarniach
- 📖 Nie lekami, a nawykami – czy Alzheimera można cofnąć? Zapraszam do recenzji książki „Pokonać Alzheimera”
- 📖 Pielęgniarka środowiskowa – komu przysługuje?
